Nghĩa Phương là một xã miền núi của huyện Lục Nam, có địa giới hành chính: Phía Đông giáp với xã Vô Tranh, phía Tây giáp với xã Cương Sơn, phía Nam giáp với tỉnh Quảng Ninh, Phía Bắc giáp xã Trường Giang. Xã có 25 thôn, tổng diện tích tự nhiên 52,97 km², dân số trên 15 nghìn dân với 7 dân tộc anh em chung sống (tính đến hết tháng 12 năm 2015). Xã Nghĩa Phương có 2 trường MN, 3 trường TH và 1 trường THCS.

 Trong những năm qua Chính quyền và Nhân dân trong xã đã đoàn kết đồng thuận, tập trung cao cho nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng, xây dựng cơ sở hạ tầng, tìnhhình an ninh chính trị, trật tự xã hội, công tác khuyến học, khuyến tài có nhiều chuyển biến tốt. Phong trào xây dựng gia đình hiếu học, dòng họ khuyến học phát triển mạnh tạo nền móng cho phong trào học tập của học sinh. Công tác xây dựng, tu sửa cơ sở vật chất cho các trường học được cấp Ủy, chính quyền xã Nghĩa Phương luôn quan tâm ủng hộ, đảm bảo đạt chuẩn quốc gia. Sự nghiệp phát triển giáo dục và đào tạo của địa phương đã và đang có sự phát triển, chuyển biến toàn diện.

Năm 1990, trường TH Nghĩa Phương 1 và trường TH Nghĩa Phương 2 được tách từ trường  PTCS Nghĩa Phương,  theo QĐ số 139/QĐ-UBND của chủ tịch UBND huyện Lục Nam ngày 07/5/1990. Khi đó, trường TH Nghĩa Phương 1 có 1 khu chính và 04 khu lẻ, khoảng cách từ khu lẻ xa nhất đến khu chính là 5,0 km. Năm 1997, cùngvới trường TH Nghĩa Phương 2, hai trường tiếp tục được tách ra thêm 1 trường TH nữa là trường TH Nghĩa Phương 3. Và trường TH Nghĩa Phương 1 lúc đó còn 01 khu chính ở  thôn Quỷnh Sành và 02 khu lẻ làkhu Mương Làng và khu Tó đều cách khu chính 2km. Hiện nay, trường tập trung tạimột khu nằm trên địa bàn thôn Quỷnh Sành, cạnh tỉnh lộ 293, cách trung tâm xã Nghĩa Phương 1,5km. Trường phụ trách công tác giáo dục học sinh của 9 thôn gồm: Thôn Bãi Ô, Dốc Lỉnh, Mương Làng, Nghĩa An, Quỷnh Cả, Quỷnh Sành, Suối Ván, Tân Hương, Tó.

Sau 25 năm,thầy và trò nhà trường đã nỗ lực phấn đấu vươn lên, dần khẳng định được chấtlượng bền vững hơn. Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên luôn không ngừng nỗlực phấn đấu vươn lên, xây dựng nhà trường đạt được những thành tích đáng trântrọng: Nhà trường đạt chuẩn Quốc gia Mức độ 1( Lần 1 tháng 1 năm 2001, lần 2 tháng 1 năm 2007, lần 3 tháng 2 năm 2012), nhiều năm đạt Tập thể lao động tiên tiến, Tập thể lao động xuất sắc cấp huyện, tỉnh; trường đạt chuẩn

Phổ cập GDTHĐĐT mức độ 2 tháng 10/2012, ...

Nhà trường thực hiện mục tiêu của giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh

hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạođức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học lên bậc Trung học cơ sở.

Thực hiện nhiệm vụ tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục đạt chất lượng theo mụctiêu, chương trình giáo dục tiểu học do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo banhành. Huy động trẻ em đi học đúng độ tuổi luôn đạt 100%, vận động trẻ em khuyết tật,trẻ em có hoàn cảnh khó khăn đến trường, thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục và chống mù chữ trong cộng đồng. Tổ chức kiểm tra và công nhận Hoàn thành chươngtrình Tiểu học của học sinh trong nhà trường và trẻ em trong địa bàn quản lý của trường.

Trong 25 năm xây dựng và trưởng thành,ngoài việc thực hiện nhiệm vụ nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và chấtlượng giáo dục mũi nhọn, nhà trường đã làm tốt công tác tham mưu, vận động XHHGD để xây dựng được CSVC ngày càng khang trang hơn. Trường có đủ các phòng học, phòng chức năng và mọi điều kiện khác đảm bảo theo đúng yêu cầu của trường chuẩn quốc gia Mức độ 1 và phổ cập GDTHĐĐT mức độ 2. Vị trí của nhà trường ngàycàng được khẳng định và nâng lên, trong những năm gần đây luôn được đánh giá xếp ở tốp đầu của bậc tiểu học trong giáo dục huyện Lục Nam.